UA-35946176-3
1922
 

Oprichting Nederlands Indisch Kanker Instituut NIKI

1937 NIKI laboratorium Bosschadag kl.jpg 

Een deel van het laboratoriumgebouw bij het Julianaziekenhuis in Bandoeng. Tegenwoordig heet dit ziekenhuis Rumah Sakit (= ziekenhuis) Hassan Sadikin. De Bosschadagen waren jaarlijkse  studiedagen naar het voorbeeld van de Leeuwenhoekdagen in Amsterdam.

In 1920 maakte de voorzitter van het NKI, prof. Jacob Rotgans een propagandareis door Nederlands Indië. Doel was om kankeronderzoek ook in het tropische Indië te doen plaatsvinden [3]. Hij achtte het van belang om van landen die sterk verschillen in klimaat en bevolking, zoals Holland en Indië  onderzoeks gegevens te kunnen vergelijken. Hij hield lezingen voor artsen en burgers in Batavia, Medan, Semarang en Bandoeng. In het algemeen waren de reacties lauw, hoewel de Gouverneur Generaal van Limburg Stirum  belangstelling toonde. Maar in Bandoeng kreeg hij van de welgestelde en maatschappelijk actieve theeplanters uit de Preanger een warm welkom. Daar is dan ook in 1922 het NIKI opgericht. Op het terrein van het gemeentelijke ziekenhuis Juliana werd een laboratorium geopend. Er werd in het eigen laboratorium pathologisch en histologisch onderzoek  verricht op weefsel dat werd opgestuurd vanuit een netwerk van artsen in Indië. Voor de behandeling van patiënten werd samengewerkt met bestaande ziekenhuizen. In de Tweede Wereldoorlog is het NIKI door de Japanse bezetter opgeheven.

Het Antoni van Leeuwenhoekhuis in Amsterdam bemiddelde in de bestelling en leverantie van het benodigde Radium. De kwaliteitscertificaten en de facturen  van dit "Indische" Radium worden in 2012 nog bewaard in het AVL. Uit de jaarverslagen van het NIKI blijkt dat tenminste 400 mgr Radium werd doorgeleverd aan Indië. Dit werd in gebruik gegeven aan een aantal ziekenhuizen op met name het eiland Java.   Voor de röntgenbestraling beschikte men in Bandoeng over betere bestralingsapparatuur dan het AVL in Amsterdam. Er werd een modern Amerikaans toestel gebruikt, Victor X-Ray type SNOOK 240 KV, 5 mA, en een automatische dosisteller van het merk Mecapion [21].

Een voorbeeld van de instrumentatie in Bandung zijn deze advertenties in het British Journal of Radiology, januari 1930 :

NIKI Victor Snook röntgentoestel.jpg

 

NIKI Mecapion dosimeter.jpg KAR Bosscha.jpg

 

 De oprichting van het NIKI werd mogelijk gemaakt door vorstelijke donaties en een groot legaat van de bekende planter-administrateur K.A.R. Bosscha. Hij was vrijgezel, en gebruikte een deel van zijn kapitaal om maatschappelijke verbeteringen en openbare voorzieningen in de kolonie te stimuleren. In het moderne Indonesie wordt zijn naam hier om in ere gehouden.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Bronnen & Publicaties

  • [3] Gedenkschrift der Vereeniging Het Nederlands Kankerinstituut. Ter gelegenheid der verplaatsing van het Antoni van Leeuwenhoek-huis van Keizersgracht 706 naar Sarphatistraat 106/8 op 25 september 1929, prof. Dr J. Rotgans, uitgeverij J. H. de Bussy, Amsterdam. ,
  • 21) Jaarverslag Nederlands Indisch kanker Instituut 1930, bijlage III, (centrale bibliotheek NKI-AVL) ,