UA-35946176-3
1945
 

Dreiging van Oorlogsgeweld

asperges in de sarphatistraat 1945.JPG 

Zg. Asperges versperren de Sarphatistraat ter hoogte van het Koloniaal Instituut (nu Tropen Museum). Dit Instituut en het Oosterpark er naast waren tijdens WO2 het onderdak van de Ordnungspolizei ("Grüne Polizei") en oefenterrein van de Wehrmacht. foto met verborgen camera. Foto Collectie J.W. Hofman

1945 sGravesandestraat.JPG

 

 

Versperring in de Korte 's-Gravesandestraat, direct naast het NKI-AVL (gespiegeld).    foto met verborgen camera. Foto Collectie J.W. Hofman

Uit het jaarverslag 1945, over het laatste oorlogsjaar, verslag van klinisch directeur Willem Wassink.. : 

"…allengs werd het duidelijk ….. dat ook het terrein waarop ons gebouwen complex is gelegen, deel zou gaan uitmaken van het gevechtsgebied, waartoe de Duitschers deze zijde van het Oosterpark steeds meer gingen inrichten. Het sprak dan ook van zelf, dat alle maatregelen voor een overhaaste evacuatie werden voorbereid, indien de nood daartoe zou dwingen. Door de hulp van het gemeentebestuur werd beschikking verkregen over een schoolgebouw op een veel veiliger plaats  gelegen, dat door ons voor dit doel werd ingericht. Een deel van onze voorraden en verbandmiddelen alsmede van het archief werd daarheen uit voorzorg overgebracht. 

Niettegenstaande dit alles ging, tot onze toenemende verwondering, de stroom van hulpzoekenden uit Amsterdam en omgeving steeds door en werden zelfs de spreekuren, ondanks de nu welhaast onbegrijpelijk slechte verkeersmogelijkheden, betrekkelijk druk bezocht. Doordat langzamerhand in de andere Amsterdamsche ziekenhuizen, met name in het Wilhelmina Gasthuis, de röntgentoestellen onklaar waren geworden of de electrische stroom 'was afgesloten, werd steeds meer ten behoeve van anderen van onze hulpmiddelen gebruik gemaakt. De cijfers der aldus voor anderen behandelde of onderzochte patiënten zijn evenwel niet in dit verslag vermeld.

Tenslotte werd, lang nadat de burgerij reeds van electriciteit was verstoken, ook hier de stroom verbroken, en moesten de noodvoorzieningen in gebruik worden genomen, die wij ondanks alle beloften van hulp (door allerlei instanties waren ons telkens zoogenaamde nood-aggregaten voorgespiegeld, en ontelbaar waren de papieren, die hiervoor waren ingevuld)  zelf hadden moeten improviseeren. Voor de stralenbehandeling waren wij toen uitsluitend op het radium aangewezen. Om de kostbare röntgen-installaties althans zooveel mogelijk  te beschermen, werden de meest kwetsbare deelen geheel gedemonteerd en op de veiligste plaatsen onder dikke zandlagen bedolven.

Al deze maatregelen, die tenslotte gelukkig overbodig zijn gebleken, gaven veel, als geestelijke afleiding niet geheel onnuttig, werk aan het medisch en technisch personeel. Niet licht zullen wij de beklemming van dezen noodtoestand, die gelukkig slechts enkele weken duurde, vergeten, toen het oorlogsgevaar ons ziekenhuis steeds meer insloot. Vooral de inwonenden en niet in het minst de directrice ondervonden den loodzwaren druk daarvan.

Om een indruk te krijgen van het gebruik van bet radium, hebben wij uit de betreffende  behandelingsboeken nagegaan hoe groot het aantal milligrammen en uren was, dat in 1945 werd gebezigd. Dit waren 10.520 mgr. gedurende 9962 uur, terwijl dit in 1944 7824 mgr. gedurende 8158 uur waren.  Deze sterke vermeerdering van het gebruik  wordt grootendeels verklaard door de afsluiting van den electrischen stroom, waardoor  wij voor de stralenbehandeling eenigen tijd uitsluitend op het radium waren aangewezen...."