UA-35946176-3
1971
 

Filmdosimetrie wordt betrouwbaar

1971 Edge On filmfantoom kl.jpg 

Fantoom voor het bestralen van een filmvel in een Megavolt stralenbundel die van links invalt. De film 4. Is voor de foto deels uit het fantoom getrokken.

1971 edge on fantoom kl.jpg 

Filmdosimetrie.

Ten behoeve van de Dosimulator werd de dosisverdeling van tientallen stralenbundels vastgelegd door een grafische zwart-wit film te belichten. Daaraan vooraf ging een onderzoek naar de fysische eigenschappen van het filmmateriaal en het verband tussen de stralingsdosis en de daaruit ontstane filmzwarting. Het verloop van zwarting op de film blijkt niet overeen te komen met het verloop van de stralingsdosis. De manier waarop de belichte film wordt ontwikkeld heeft daarbij ook invloed. Lijnen van gelijke zwarting komen niet overeen met lijnen van gelijke dosis. De specifieke stralingsgevoeligheid van de gekozen grafische film werd nauwkeurig in kaart gebracht en men leerde het ontwikkelproces beheersen. Het resultaat is een reproduceerbare methode voor filmdosimetrie van megavolt stralenbundels die in het AVL jarenlang werd toegepast bij onderzoek en controle van stralingsbundels in de afdeling Radiotherapie.

De Filmvertaler.

Het principe van de Dosimulator is echter gebaseerd op het samenvallen van lijnen van gelijke zwarting met lijnen van gelijke dosis. Het onderzoek toonde aan dat dit bij de gebruikelijke analoge belichting niet mogelijk is. De oplossing die werd ontwikkeld bestond uit een Filmvertaler.  Het zwartingsverloop op de oorspronkelijke film wordt gescand met een zwartingsmeter met kleine diameter.Spot voor spot wordt de meetwaarde gecorrigeerd voor de bekende afwijking en vertaald in werkelijk stralingspercentage.

1971 filmvertaler principe kl.jpg 

Met de verkregen meetwaarde wordt een digitale filmbelichting aangestuurd. Pixel voor pixel, met afmetingen van 1 x 2 mm wordt daarmee een tweede film belicht. Van ieder pixel wordt een deel volledig gezwart en een deel geheel onbelicht gelaten in de verhouding van het stralingspercentage  dat op die plaats op de analoge film is berekend.  Zo wordt een digitaal gezwarte film gemaakt waarvan de gemiddelde zwarting wel lineair verloopt met de gemeten dosis.